باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

قارتتار جازدا كوڭىل بولۋگە ءتيىستى ىستەر

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2017-06-07 18:06:35  
1. ەتتى از تۇتىنۋ.
قارتتار جازدا ەتتى كوپ تۇتىنسا، دەنەدەگى ازىقتىڭ تەڭدىگى، زات اۋىسۋ بۇزىلادى. قانداعى ماي قۇرامى جوعارىلاپ، جوعارى قان قىسىم سياقتى اۋرۋلار پايدا بولادى. اۋىر بولعاندا جۇرەك قان تامىر اۋرۋىنا شالدىقتىرادى.
2. ءتاتتى تاعامداردى از تۇتىنۋ.
قارتتاردىڭ دەنى جازدا ءتاتتى تاعامداردى كوبىرەك تۇتىنادى، ايتالىق، ماروجني جانە ءتۇرلى سۋسىندار. بۇلاردىڭ قۇرامىندا قانت قۇرامى جوعارى بولاتىندىقتان، دەنەنىڭ ىستىعى ارتادى. سونىڭ سالدارىنان كوكباۋىر جانە اسقازاننىڭ قۋاتىنا ىقپال كورسەتىپ، اسقا تابەت تارتپاي، اس قورىتۋ جاقسى بولمايدى.
3. سۋىق سۋسىندى از تۇتىنۋ.
قارتتار سۋىق سۋسىندى كوپ تۇتىنسا اسقازان جانە كوكباۋىرعا ىقپال ەتەدى. سۋىق سۋسىن ءشولدى باسقانمەن، اس قورىتۋ جولىنداعى جابىسقاق پەردەنى تىتىركەندىرەدى، اۋىر بولعاندا قۇرساقتى اۋىرتادى.
4. سۋ مەن تۇزدى ۋاعىندا تولىقتاۋ.
ادام جازدا كوپ تەرلەيدى. ناتيجەدە دەنەدەگى سۋ جانە تۇزدىڭ تەڭدىگى بۇزىلادى. سوندىقتان قارتتار كۇنىنە جەتكىلىكتى سۋ تولىقتاپ تۇرسا، دەنەدەگى جاراقسىز زاتتاردىڭ ىعىستىرىلۋىن جەدەلدەتەدى. بۇدان سىرت، جاز كۇندەرى تۇز قوسىلعان تاماقتى كوبىرەك تۇتىنىپ، تەرمەن شىعىپ كەتكەن تۇزدى تولىقتاۋ كەرەك.
5. دەنە شىنىقتىرۋعا كوڭىل ءبولۋ.
قارتتار كۇنىنە جارتى ساعاتتان ءبىر ساعاتقا دەيىن دەنە شىنىقتىرۋى كەرەك. دەنە شىنىقتىرۋ ارقىلى بۇلشىق ەت شىمىرلانىپ، قان اينالىس جاقسى بولادى.
6. تەمەكى، اراقتان تيىلۋ.
ادام بەلگىلى جاسقا كەلگەندە ورگانيزمدەر تۇرلىشە دارەجەدە السىرەيدى. سوندىقتان قارتتار وسى مەزگىلدە تەمەكى شەكسە تىنىس جولى اۋرۋىنا وڭاي شالدىعادى. اراقتى كوپ ىشسە اسقازان كوتەرمەيدى. ءتىپتى قارت ادامعا جاراسپايتىن ادەت. سوندىقتان قارتتار اراقتى از ءىشىپ، تەمەكىدەن تيىلۋى كەرەك.
ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم