باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

تەك ۋاقىت عانا تورەلىگىن ايتادى ...

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2017-05-19 19:39:49  

سۇڭ حان

بىرەۋدىڭ كوزقاراسىنىڭ «شىنايىلىعى» ونىڭ اتاق-ابىرويىمەن تىكە بايلانىستى بولادى. سوندىقتان ءاليس مەنەروننىڭ ءسوزى تەز ارادا تارالىپ ۇلگەردى. مەن ونىڭ «36 ــ 37 جاسقا كەلگەنىمدە ءبىرىنشى كىتابىمدى باسپادان شىعاردىم. 20 جاسىمنان باستاپ جازۋشىلىقپەن شۇعىلداندىم، ول كەزدە مەن الدەقاشان ءۇيلى-باراندى، بالا-شاعالى بولىپ، وتباسى جۇمىستارىمەن قاربالاس ەدىم، وندادا بۇگىنگىدەي وسىزامانعى ەلەكتروندى جابدىقتاردىڭ كومەگىنسىز-اق شارۋالارىمنان شاشاۋ شىعارماي، جازۋ-سىزۋعا ۋاقىت شىعارا الاتىنمىن. ادام تەك ءوز تۇرمىسىن مەڭگەرە العاندا عانا، ۋاقىتىن ۇتا الادى» دەگەنىن ۇناتامىن.
«ادام تەك ءوز تۇرمىسىن مەڭگەرە العاندا عانا، ۋاقىتىن ۇتا الادى». مىنە بۇل ءسوز قۇلاق تۇبىمىزدە جاڭعىرىپ، ۋاقىتتىڭ جەتەگىندە كەتىپ، ۋاقىتقا بورىشتار بولعان وسى زامان ادامدارىنىڭ نامىسىن جانۋدا.
«مەن وتە قاربالاسپىن، امالسىزبىن...» دەگەندەر ۋاقىتتان ۇتىلعاندار. مۇنان بەتەر قورقىنىشتى ءىس بولماس. ەگەر ءبىر ادام ءوز قولى مەن اياعىن مەڭگەرە الماي جاتسا، وعان جان اشىرلىق بىلدىرەسىڭ، ءبىراق ءوزىڭنىڭ ۋاقىتتان ۇتىلىپ جاتقانىڭا مۇلدە ءىشىڭ اشىمايدى. سەن ۋاقىتتىڭ قۇلى بولعانىڭدا، ول سەنى ءبىر مەتر تەمىر شىنجىرمەن قۇنداقتاپ الادى دا، ويعا العان جۇمىستارىڭدى ءبىر مەتر اۋلاققا جاسىرادى. سەن بالكىم وعان 5 جىل ياكي 10 جىلدا قول جەتكىزە الامىن دەپ قاراۋىڭ مۇمكىن، ءبىراق ماڭگى جەتە المايسىڭ، ويتكەنى سەن ۋاقىتتىڭ قوجاسى ەمەسسىڭ.
بۇل ومىردە ءار ادامدا ءار قيلى ارمان بولارى حاق. ارمان دەگەنىمىز سول 10 مەتردىڭ ار جاعىنداعى دۇنيەلەر، ادامدار ونان دامەسىن ۇزبەيدى، دەسەدە ءوزىن قۇنداقتاعان تەمىر شىنجىردان قۇتىلا الماي جاتادى. بىرەۋلەر كەلەسى اپتادان باستاپ دەنە شىنىقتىرماقشى بولادى، ال بىرەۋلەر كوپ اقشا تاۋىپ، بايلىققا بەلشەسىنەن باتقىسى كەلەدى. ءبىراق باسقالاردىڭ اۋىز جۇزىندەگى قۇر ۋادەسىنە ماڭگى سەنۋگە بولمايدى، ولار ۇنەمى اۋزىنان تاستامايتىن ۋادەسى، وعان، شىنىندا، ماڭىزدى دەپ قاراۋعا دا كەلمەيدى. ويتكەنى ادامنىڭ ناق بولمىسى استە اۋزىنداعى جەل سوزىنەن ەمەس، قايتا ونىڭ ۋاقىت ورنالاستىرۋىنان كورىنىس بەرەدى. سوندىقتان ۋاقىتىن قالاي ورنالاستىرۋدى بىلگەن جان ءومىرىن دە ءماندى وتكىزە بىلەدى.
بىرەۋ پسيحيكا مامانى لي زىشۇننەن: «مەنىڭ قىزىم بيىل 2 جاستا، اكەسى ۇنەمى ءىسساپارعا كەتەدى، ول ۇيگە ورالعاندا قىزىم اكەسىن جاتسىنىپ قالادى. مۇنداي جاعدايدا قىزىما قالاي تاربيە بەرسەم ەكەن» دەپ سۇرايدى. لي زىشۇن وعان: «بۇعان تاربيە بەرۋدىڭ قاجەتى شامالى، بۇل اكەسىنىڭ تارتۋعا ءتيىستى جازاسى» دەپ جاۋاپ قايتارادى.
شىنتۋايتىندا، بۇل اتا-انا بار ۋاقىتىنىڭ 99 پايىزىن قىزمەتكە ارناپ، تەك ءبرى پايىزىن عانا قىزىنا قالدىرعاندىقتان، ول وسىنداي بوداۋ بەرۋگە قاقىلى. سونداي-اق ول ءوز نىساناسىن تاڭداپ تا بولعان. ول تەك كاسىپتە تابىسقا جەتكەن ادام بولماق، استە ءبىر تولىمدى اكە بولماقشى ەمەس. كوپتەگەن ادامدار وتباسىنداعىلارى مەن بالا-شاعالارىنا: «مەنىڭ مول اقشا تابۋىم سەندەر ءۇشىن ەمەس پە؟»-دەيدى. مىنە بۇل شىلعي وتىرىك. ويتكەنى مۇنداي ادامداردىڭ ۋاقىتىن قارتا ويناۋعا، شاراپ ىشۋگە، دوستارىمەن باس قوسۋعا قيعانىمەن، ۇيىندەگىلەرمەن بىرگە بولۋعا مۇرساسى تيمەي جۇرگەنىن كورەمىز.
ۋاقىتتىڭ نەگىزگى قاسيەتى ونىڭ كەرى بۇرىلماۋى مەن توسىپ تۇرماۋىندا. ەگەر سەن ءبىر جۇمىستى قولعا الساڭ، باسقالاي ءىستى، ءسوزسىز، قويا تۇرۋىڭ كەرەك. الدا-جالدا ءبىر ءىس نەمەسە اتاق-ابىروي ادامعا وتە قاجەت بولعاندا، شەكتى ۋاقىت ىشىنەن سول ءۇشىن ارنايى بۇلجىماس ۋاقىت اجىراتىلىپ، مۇنان تىس ۋاقىتتان پايدالانىپ باسقالاي جوسپارلار جاسالۋ كەرەك.
ۋاقىتتىڭ جوعارى-تومەنى، جاقسى-جامانى بولمايدى. سەنىڭ ۋاقىتىڭ ول سەنىڭ ومىردەگى اتقارار رولىڭ. جويس پەن مۋزاكي ۋاقىتىن دەرلىكتەي قىزمەتكە ارناعان، ولار جەكە باسىنىڭ تابىسىن وتباسىنىڭ قۇنىنان ارتىق قويعاندار. ەگەر سەن بوس ۋاقىتىڭدى ويىن-كۇلكىمەن،ءىشىپ-جەۋمەن وتكىزىپ، ۇيرەنۋدى ۇمىت قالدىرساڭ، وندا سەن قۇر سالپاڭعا سالىنعان ادام بولعانىڭ، مۇندايدا ەشبىر كەرەمەتتەر جاراتۋدان ۇمىتتەنۋگە بولمايدى، جوسپار جاساۋىڭنىڭ دا قاجەتى شامالى. مەنىڭ بىرنەشە دوسىم مەملەكەت مەنشىگىندەگى كاسىپورىنداردان قول ءۇزىپ، ءوز الدىنا يگىلىك قۇراۋدى ويلايدى. دەسەدە ولاردىڭ قيمىلعا كىرىسكەنىن كورمەدىم، مەنشە، ولار سول ورىندا ىستەۋگە لايىق ادامدار. مەن ۇنەمى سپورتتىق قيمىلدارعا ۋاقىت شىعارا المايمىن، ويتكەنى مەن قازىرشە اقاۋسىزدىققا مويىن بۇرماعانىم شىندىق. ءبىزدىڭ ءاربىر مينۋت-سەكۋندىمىز بىزدەگى ءتول قاسيەت پەن سەنىمنەن باستاۋ الادى. ءاليس مەنەرون 4 بىردەي بالانى باعىپ-قاعىپ، تاڭعاجايىپ تۋىندىلار جازدى، مۋزاكي مەن ستەۆىن ايگىلى ادامعا اينالۋدان ىلگەرى، تۇگەلدەي قىزمەتتەن تۇسكەننەن كەيىنگى ۇيىقتار الدىنداعى سول بىرنەشە ساعاتتىق ۋاقىتىنان پايدالانىپ جازۋشىلىقپەن شۇعىلدانعاندار. ولار ۋاقىتتىڭ ءبارىن دالەلدەيتىنىن، نەنىڭ ەڭ ماڭىزدى ەكەنىن ءتۇسىنىپ جەتكەندەر.
ادامدى سىنعا سالار نەگىزگى ولشەم ونىڭ ۋاقىتىن قالاي ورنالاستىرۋىندا. ءوزىڭدى-ءوزىڭ الداۋعا كەلمەيدى، ءومىر ءوتىپ بارار جەرىنە بارعاندا، تەك ۋاقىت عانا تورەلىگىن ايتادى.

ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم